تشخیص رماتیسم ستون فقرات

قبل از اینکه در مورد تشخیص اسپوندیلیت انکیلوزان توضیح دهیم، توجه به این نکته ضروری است که اغلب دردهای ستون فقرات در بین سنین ۲۰تا۵۰ سال خوش خیم بوده و با استراحت و مصرف دارو های مسکن بهبود می یابند و نیازی به بررسی و پیگیری اساسی نیست. اما اگر مدت درد طولانی شد و یا با علائمی همچون تب و لرز، درد شدید و غیر قابل تحمل یا نقص عصبی در اندام ها همراه بود آنگاه نیاز به مراجعه به پزشک متخصص ستون فقرات می باشد.

هنگامی که یک فرد ۱۵ تا ۴۰ ساله با این شرایط به پزشک مراجعه کرده و درد در ناحیه تحتانی کمر و خشکی کمر هنگام بیدار شدن صبحگاهی را گزارش می کند، متخصص ستون فقرات به بیماری اسپوندیلیت انکیلوزان مشکوک می‌شود.

پزشک متخصص ستون فقرات قبل از هر چیز از سابقه خانوادگی شما سوال خواهد پرسید. اگر یکی از اعضای خانواده شما به اسپوندیلیت انکیلوزان مبتلا باشد ادله مهمی مبنی بر این بیماری محسوب می شود آنگاه پزشک سوالاتی همچون سوالات زیر خواهد پرسید:

درد از کجا شروع می‌شود و به کجا تیر میکشد؟

آیا استراحت یا تحرک تأثیری در بدتر شدن یا بهبود درد دارد؟

آیا حس سفتی و جمود در ناحیه کمری دارید؟

آیا هنگام خم شدن به جلو و عقب یا طرفین احساس درد می کنید؟

علاوه بر اینها ممکن است پزشک سوالاتی که به نظر شما چندان ارتباطی با یک بیماری ستون فقرات ندارد بپرسد؛ که همه این سوالات سرنخی برای تشخیص اسپوندیلیت انکیلوزان می‌باشد. سوالاتی از جمله:

آیا هنگام دفع ادرار سوزش یا دفع قطره قطره ادرار ندارید؟ (برای بررسی احتمال عفونت های ادراری)

آیا قاعدگی شما منظم است و ترشحات واژنی غیرطبیعی ندارید؟ (برای بررسی عفونتهای دهانه رحم)

آیا به تازگی اسهال یا درد شکمی را تجربه نکرده اید؟ (برای بررسی احتمال عفونت های گوارشی)

آیا در چشم های خود سوزش، ریزش اشک، درد، تاری دید یا قرمز شدن را احساس نمی کنید؟ (برای بررسی احتمال التهاب چشم ها)

یا بر روی زانو یا آرنج خود لکه های پوستی که پوست ریزی می کنند مشاهده نکرده‌اید؟ (برای بررسی احتمال بروز پسوریازیس)

بعد از پرسیدن سوالات مربوطه، پزشک به انجام معاینات مورد نیاز می‌پردازد. بدین منظور شاید از شما خواسته شود که به جلو و عقب یا طرفین خم شوید و کمر خود را سفت کنید.

همچنین شاید لازم باشد  قفسه سینه شما نیز معاینه شود. بدین منظور پزشک از شما می‌خواهد نفس عمیق بکشید یا دست های خود را بالا سر ببرید.

تست شوبر نیز یکی از اقدامات احتمالی پزشکان برای تشخیص روماتیسم ستون فقرات می باشد.

هرگاه متخصص ستون فقرات به تشخیص احتمالی اسپوندیلیت انکیلوزان برسد آنگاه رادیوگرافی های با نماهای مختلف از کمر، لگن یا قفسه سینه درخواست خواهد کرد. اگر بیماری پیشرفت کرده باشد در رادیوگرافی از نمای روبرو، جسم مهره ها از کناره‌ها چسبیده به یکدیگر دیده می‌شود؛ که به این وضعیت bamboo spine گفته می شود. چرا که ستون فقرات ظاهری شبیه ساقه گیاه بامبو پیدا می کند.

همچنین احتمال نیاز به CTاسکن و MRI نیز وجود دارد. این تست های تشخیصی برای تحلیل تغییرات استخوانی و بررسی رشد زواید استخوانی در ستون مهره ها انجام می شود. همچنین ممکن است پزشک آزمایش خون نیز درخواست کند. آزمایش خون با هدف سنجش معیارهای ESR و CRP و ANA که نشانگر التهاب است انجام می‌شود.

شاید در موارد پیشرفته تر تست هایی برای بررسی وجود آنتی بادی HLA_B27 نیز انجام شود.

علاوه بر این ها ممکن است پزشک  برای اطمینان از تشخیص نهایی، شما را به یک روماتولوژیست ارجاع دهد.

پزشک متخصص ستون فقرات با کنار هم قرار دادن اطلاعاتی که از مصاحبه ها، معاینات و تست های تشخیصی به دست آورده است به یک تشخیص قطعی می رسد.